Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçu ve Cezası

Ceza hukukunun temel amaçlarından biri, bireylerin psikolojik huzurunu, özel hayatını ve günlük yaşam düzenini korumaktır. Kişilerin sürekli rahatsız edilmesi, ısrarcı davranışlara maruz bırakılması veya bilinçli şekilde huzurunun bozulması hukuk düzeni tarafından suç olarak kabul edilmektedir. Bu kapsamda kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu, Türk Ceza Kanunu’nda bireyin ruhsal güvenliğini korumaya yönelik önemli suç tiplerinden biri olarak düzenlenmiştir.

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu yalnızca fiziksel saldırıları değil; ısrarla arama, mesaj gönderme, gürültü yapma veya mağdurun günlük yaşamını olumsuz etkileyecek davranışları da kapsamaktadır. Günümüzde teknolojik iletişim araçlarının yaygınlaşması ile birlikte bu suç tipi uygulamada daha sık gündeme gelmektedir.

Aygören Hukuk, ceza hukuku alanında sanık, müşteki ve mağdur vekilliği hizmetleri sunmakta olup, ceza yargılamalarının titizlikle yürütülmesini sağlamaktadır. Büro, ceza hukuku alanındaki tecrübesi ile Konya avukat hizmeti kapsamında müvekkillerine profesyonel hukuki danışmanlık sunmaktadır.

1. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçu Nedir?

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 123. maddesinde düzenlenmiştir. Bu suç, bir kişinin huzurunu ve psikolojik dinginliğini bozmak amacıyla ısrarla rahatsız edilmesini ifade etmektedir.

Suçun oluşabilmesi için failin mağduru rahatsız etmeye yönelik davranışları bilinçli ve ısrarcı şekilde gerçekleştirmesi gerekmektedir. Tek seferlik rahatsız edici davranışlar çoğu durumda bu suç kapsamında değerlendirilmemektedir. Ancak davranışların süreklilik göstermesi ve mağdurun huzurunu bozma amacı taşıması suçun oluşması açısından belirleyici olmaktadır.

Bu suç ile korunan hukuki değer, bireyin psikolojik huzuru, özel hayatı ve sosyal yaşam güvenliğidir.

2. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunun Unsurları

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunun oluşabilmesi için maddi unsur, manevi unsur ve nedensellik bağının birlikte bulunması gerekmektedir. Bu unsurlardan birinin eksik olması hâlinde suçun hukuki niteliği değişebilir.

Maddi Unsur

Maddi unsur, failin mağdura yönelik gerçekleştirdiği rahatsız edici davranışları ifade etmektedir. Bu davranışlar;

• Israrla telefonla arama
• Sürekli mesaj gönderme
• Gürültü yapma
• Mağdurun evine veya iş yerine sürekli gitme
• Dijital iletişim araçlarıyla rahatsız etme

şeklinde ortaya çıkabilmektedir.

Bu suçta önemli olan husus, eylemlerin belirli bir kişiye yönelik olmasıdır. Genel toplumu rahatsız eden davranışlar farklı suç tipleri kapsamında değerlendirilebilir.

Manevi Unsur

Manevi unsur, failin mağdurun huzurunu bozma kastıyla hareket etmesini ifade eder. Failin bu davranışları bilinçli şekilde gerçekleştirmesi gerekmektedir. Failin amacı mağdurun huzurunu bozmak değilse suç oluşmayabilir.

Israr Unsuru

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunun en önemli unsurlarından biri ısrar unsurudur. Tek seferlik arama veya mesaj çoğu durumda suç oluşturmaz. Ancak davranışların sürekli hâle gelmesi suçun oluşmasına neden olabilir.

3. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunun Basit Hâli ve Cezası

Türk Ceza Kanunu’nun 123. maddesine göre kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunun temel hâlinin cezası üç aydan bir yıla kadar hapis cezasıdır.

Mahkeme, somut olayın özelliklerine göre;

• Hapis cezasını adli para cezasına çevirebilir
• Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verebilir
• Cezanın ertelenmesine karar verebilir

Cezanın belirlenmesinde failin kast derecesi, eylemlerin yoğunluğu, mağdur üzerindeki etkisi ve suçun işleniş şekli dikkate alınmaktadır.

4. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunda Nitelikli Durumlar

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunun kanunda ayrıca düzenlenmiş nitelikli hâlleri bulunmamaktadır. Ancak bazı durumlar cezanın belirlenmesinde ağırlaştırıcı unsur olarak değerlendirilebilmektedir.

Suçun uzun süre devam etmesi, mağdur üzerinde ciddi psikolojik etkiler oluşturması veya birden fazla yöntemle işlenmesi hâlinde fail hakkında daha ağır cezaya hükmedilebilmektedir.

5. Dijital Ortamda Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçu

Teknolojik iletişim araçlarının gelişmesi ile birlikte bu suç dijital ortamda daha sık işlenmeye başlanmıştır. Özellikle;

• Sosyal medya üzerinden ısrarla mesaj gönderilmesi
• Mesajlaşma uygulamaları üzerinden rahatsız edilmesi
• Elektronik posta veya farklı iletişim araçlarıyla sürekli iletişim kurulması

kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu kapsamında değerlendirilebilmektedir.

Dijital deliller, ekran görüntüleri, mesaj kayıtları ve iletişim verileri ceza yargılamasında önemli rol oynamaktadır.

6. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunda Şikâyet

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu şikâyete bağlı suçlar arasında yer almaktadır. Bu nedenle soruşturma başlatılabilmesi için mağdurun şikâyette bulunması gerekmektedir.

Şikâyet süresi, mağdurun suçu ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı aydır. Bu süre içerisinde şikâyet yapılmaması hâlinde soruşturma başlatılamamaktadır.

7. Uzlaştırma Kurumu

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu uzlaştırma kapsamında bulunan suçlar arasında yer almaktadır. Uzlaştırma sürecinde tarafların anlaşması hâlinde ceza yargılaması sona erebilmektedir.

Uzlaştırma sürecinde failin mağdurdan özür dilemesi, zararın giderilmesi veya tarafların anlaşmaya varması mümkün olabilmektedir.

8. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunda Zamanaşımı

Bu suçta dava zamanaşımı süresi sekiz yıldır. Bu süre içerisinde dava açılmazsa ceza davası açma hakkı ortadan kalkmaktadır.

9. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Suçunda Görevli Mahkeme

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçuna ilişkin davalara bakmakla görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise suçun işlendiği yer mahkemesidir.

10. Soruşturma ve Kovuşturma Süreci

Ceza yargılaması süreci mağdurun şikâyeti ile başlamaktadır. Savcılık tarafından yürütülen soruşturma aşamasında;

• Tanık beyanları
• Telefon ve mesaj kayıtları
• Kamera görüntüleri
• Dijital deliller

incelenmektedir.

Savcılık tarafından yeterli şüphe oluşması hâlinde iddianame düzenlenerek dava açılmaktadır. Yargılama süreci sonunda beraat, mahkûmiyet veya farklı ceza hukuku kararları verilebilmektedir.

11. Kişilerin Huzur ve Sükununu Bozma Davalarında Hukuki Destek

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu uygulamada çoğu zaman tehdit, hakaret veya ısrarlı takip suçlarıyla karıştırılabilmektedir. Suç vasfının doğru belirlenmesi, delillerin hukuka uygun şekilde toplanması ve savunmanın doğru hazırlanması yargılamanın sonucunu doğrudan etkilemektedir.

Ceza yargılamalarının teknik yapısı nedeniyle sürecin uzman bir avukat tarafından yürütülmesi hem mağdur hem de şüpheli açısından hak kayıplarının önlenmesi bakımından büyük önem taşımaktadır.

SONUÇ

Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçu, bireyin psikolojik ve sosyal güvenliğini korumaya yönelik önemli suç tiplerinden biridir. Israrla gerçekleştirilen rahatsız edici davranışlar ceza hukuku kapsamında yaptırıma bağlanmış olup suçun oluşumu somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmektedir.

Ceza yargılamalarının teknik ve karmaşık yapısı nedeniyle hukuki sürecin doğru yönetilmesi büyük önem taşımaktadır. Profesyonel hukuki destek alınması, delillerin doğru değerlendirilmesi ve hak kayıplarının önlenmesi açısından önem taşımaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

1. Kişilerin huzur ve sükununu bozma suçunun cezası nedir?

Bu suçun temel hâlinin cezası üç aydan bir yıla kadar hapis cezasıdır.

2. Tek seferlik arama suç oluşturur mu?

Hayır. Suçun oluşabilmesi için davranışların ısrarla ve süreklilik gösterecek şekilde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

3. Sosyal medya üzerinden rahatsız etmek suç mudur?

Evet. Israrla gönderilen mesajlar veya dijital taciz davranışları bu suç kapsamında değerlendirilebilir.

4. Suç şikâyete bağlı mıdır?

Evet. Soruşturma başlatılabilmesi için mağdurun şikâyette bulunması gerekmektedir.

5. Şikâyet süresi ne kadardır?

Şikâyet süresi, mağdurun suçu ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı aydır.

6. Uzlaştırma mümkün müdür?

Evet. Bu suç uzlaştırma kapsamında yer almaktadır.