İşsizlik Maaşı Nasıl Alınır?

İşsizlik maaşı (işsizlik ödeneği), çalışırken kendi iradesi ve kusuru dışında işini kaybeden sigortalı çalışanlara, belirli şartlar dâhilinde devlet tarafından sağlanan önemli bir sosyal güvencedir. Uygulamada özellikle işten çıkarılma süreçlerinde hak kaybı yaşanmaması, başvurunun doğru ve zamanında yapılması büyük önem taşımaktadır. Konya’da hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmetleri sunan Aygören Hukuk Bürosu olarak, bu yazımızda işsizlik maaşı hakkında en çok merak edilen tüm hususları detaylı, güncel ve uygulamaya dönük biçimde ele alıyoruz.

Bu kapsamlı rehberde; işsizlik maaşı şartları, başvuru süreci, gerekli belgeler, ödeme süreleri, sık yapılan hatalar, işverenin rolü ve hukuki uyuşmazlıklar ayrıntılı şekilde açıklanmıştır.

İşsizlik Maaşı Nedir?

İşsizlik maaşı; 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında, işsiz kalan sigortalının yeni bir iş bulana kadar asgari yaşam koşullarını sürdürebilmesi amacıyla ödenen geçici bir gelir desteğidir. Bu ödeme, çalışanın geçmişte ödediği işsizlik sigortası primleri karşılığında yapılır.

İşsizlik maaşı, bir sosyal yardım değil; sigortalı çalışma karşılığı kazanılmış bir haktır. Ancak bu haktan yararlanabilmek için kanunda açıkça belirtilen şartların tamamının sağlanması gerekir.

İşsizlik Maaşı Alabilmenin Şartları Nelerdir?

İşsizlik maaşı alabilmek için aşağıdaki şartların birlikte gerçekleşmesi zorunludur:

1. Kendi İsteği ve Kusuru Dışında İşsiz Kalmak

Sigortalının iş akdinin;

• İşveren tarafından feshedilmesi,
• Belirli süreli sözleşmenin süresinin sona ermesi,
• Haklı nedenle işveren feshi (ancak çalışanın kusuruna dayanmayan haller),
• İşyerinin kapanması, devri veya faaliyetinin sona ermesi

gibi nedenlerle sona ermiş olması gerekir.

İstifa eden çalışanlar kural olarak işsizlik maaşı alamaz. Ancak işçi, haklı nedenle fesih yapmışsa (ücretin ödenmemesi, mobbing, sağlık sebepleri gibi) bu durum istisna oluşturabilir. Bu noktada hukuki değerlendirme büyük önem taşır.

2. Son 120 Gün Kesintisiz Çalışma Şartı

İşten ayrılmadan önceki son 120 gün boyunca hizmet akdine tabi ve kesintisiz çalışılmış olması gerekir. Burada;

• Ücretsiz izinler,
• Rapor süreleri,
• Kısa süreli kesintiler

dikkatle değerlendirilmelidir. Uygulamada bu husus, sıkça ihtilafa konu olmaktadır.

3. Son 3 Yılda En Az 600 Gün İşsizlik Sigortası Primi

İşten ayrılmadan önceki son 3 yıl içinde;

• En az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olmalıdır.

Prim gün sayısına göre işsizlik maaşı süresi değişmektedir (aşağıda detaylı açıklanmıştır).

4. Süresi İçinde Başvuru Yapmak

İş akdinin sona ermesinden itibaren 30 gün içinde işsizlik maaşı başvurusu yapılmalıdır. Mücbir sebepler dışında bu süre geçirilirse, geciken her gün toplam hak sahipliği süresinden düşülür.

İşsizlik Maaşı Başvurusu Nasıl Yapılır?

İşsizlik maaşı başvurusu iki temel yolla yapılabilir:

1. İŞKUR Üzerinden Online Başvuru

Günümüzde en yaygın ve pratik yol, İŞKUR’un resmi internet sitesi üzerinden yapılan başvurudur. E-Devlet şifresi ile sisteme giriş yapılarak başvuru birkaç adımda tamamlanabilir.

2. İŞKUR Hizmet Noktalarına Şahsen Başvuru

Dileyen kişiler, ikamet ettikleri yerdeki İŞKUR müdürlüklerine şahsen başvurarak da işlemlerini gerçekleştirebilir. Konya’da yaşayan çalışanlar için Konya İŞKUR İl Müdürlüğü bu noktada yetkilidir.

Başvuru sırasında verilen bilgilerin SGK kayıtlarıyla uyumlu olması son derece önemlidir.

İşsizlik Maaşı Ne Kadar Süreyle Alınır?

İşsizlik maaşı süresi, sigortalının son 3 yıl içinde ödediği prim gün sayısına göre belirlenir:

• 600 gün prim: 180 gün (6 ay)
• 900 gün prim: 240 gün (8 ay)
• 1080 gün prim: 300 gün (10 ay)

Bu süreler kanunda açıkça düzenlenmiş olup, artırılması veya uzatılması kural olarak mümkün değildir.

İşsizlik Maaşı Tutarı Nasıl Hesaplanır?

İşsizlik maaşı;

• Sigortalının son 4 aylık prime esas kazançları dikkate alınarak,
• Günlük ortalama brüt kazancın %40’ı oranında hesaplanır.

Ancak işsizlik maaşı;

• Brüt asgari ücretin %80’ini geçemez.

Bu nedenle yüksek ücretle çalışanlar açısından üst sınır uygulaması söz konusudur.

İşsizlik Maaşı Alırken Sağlık Hizmetlerinden Yararlanılır mı?

Evet. İşsizlik maaşı alan kişinin;

• Genel Sağlık Sigortası (GSS) primleri devlet tarafından karşılanır,
• Kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler sağlık hizmetlerinden yararlanmaya devam eder.

Bu husus, işsizlik döneminde en önemli sosyal güvencelerden biridir.

İşsizlik Maaşı Alırken Çalışılırsa Ne Olur?

İşsizlik maaşı alırken;

• Sigortalı bir işe girilmesi,
• Kayıtlı çalışma tespiti

durumunda işsizlik maaşı kesilir.

Ancak daha sonra yeniden işsiz kalınması halinde, kalan süre kadar işsizlik maaşı almaya devam edilmesi mümkündür.

Uygulamada Sık Yapılan Hatalar

İşsizlik maaşı sürecinde en sık karşılaşılan hatalar şunlardır:

• İşten çıkış kodunun hatalı bildirilmesi,
• 30 günlük başvuru süresinin kaçırılması,
• Haklı nedenle fesih durumunun ispatlanamaması,
• SGK prim günlerinin eksik olması,
• İŞKUR bildirimlerine zamanında cevap verilmemesi.

Bu tür hatalar, hak kaybına yol açabilmektedir.

İşverenin Yanlış Bildirimi ve Hukuki Yollar

Uygulamada bazı işverenler, işten çıkış kodunu gerçeğe aykırı şekilde bildirebilmektedir. Bu durumda;

• İşsizlik maaşı haksız şekilde reddedilebilir,
• Sigortalı ciddi mağduriyet yaşayabilir.

Böyle bir durumda;

• İş Mahkemesi nezdinde dava açılması,
• SGK ve İŞKUR kayıtlarının düzeltilmesi

gerekebilir.

Konya iş hukuku avukatı desteğiyle yürütülen bu süreçlerde, delillerin doğru şekilde toplanması büyük önem taşır.

Konya’da İşsizlik Maaşı ve Hukuki Danışmanlık

Konya’da işsizlik maaşı başvurusu, işten çıkış kodları, haklı fesih, kıdem ve ihbar tazminatı ile işsizlik maaşı arasındaki ilişki gibi konular, çoğu zaman teknik ve karmaşık bir hukuki değerlendirme gerektirir.

Aygören Hukuk Bürosu, Konya’da;

• İş hukuku,
• SGK uyuşmazlıkları,
• İşçilik alacakları,
• İşten çıkarma süreçleri

alanlarında müvekkillerine kapsamlı hukuki destek sunmaktadır.

Sonuç ve Değerlendirme

İşsizlik maaşı, işsiz kalan çalışan için hayati öneme sahip bir haktır. Ancak bu haktan eksiksiz yararlanabilmek için;

• Şartların doğru değerlendirilmesi,
• Başvurunun süresinde yapılması,
• İşten çıkış kodunun hukuka uygun olması

gerekmektedir.

Hak kaybı yaşanmaması adına, özellikle tereddütlü durumlarda Konya avukat desteği alınması, ileride telafisi güç zararların önüne geçecektir.

İşsizlik maaşı ve iş hukuku süreçleri hakkında detaylı bilgi ve profesyonel destek için Aygören Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.